Խորհրդատվական նյութեր

Գյուղատնտեսական կենդանիների թունավորումներ, նրանց բուժումը

2014-06-26

Գյուղատնտեսական կենդանիները կարող են թունավորվել ոչ միայն թունավոր բույսերից, այլև` պիտանի կերերից, երբ վերջիններս, համակցելով այլ կերերի հետ, երկար ժամանակ մնում են անխնամ, խոնավ մետաղյա ամանների մեջ, որի հետևանքով գոյանում են կապտաթթու, անիլինային, մանանեխային յուղեր, ազոտային միացություններ և այլն:   Թունավորում կարտոֆիլից: Կարտոֆիլի մեջ եղած թույնը /Սոլանին/ կարող է պատճառ դառնալ հատկապես կանաչ փրերը հավաքելու […]

Ավելին

Բրինձ

Գոյություն ունի բրնձի դասակարգման մի քանի եղանակ` կախված  բրնձի մշակման առանձնահատկություններից, հատիկի ձևից և նույնիսկ գնից:   Լավ բրինձը թանկ արժե և համարվում է նրբահամ կերակուր: Այն հաճախ  տեսակավորվում է  ըստ հատիկների երկարության  և կլորության: Հատիկի ձևերի և  հատկությունների  միջև  կա հստակ կապ. որքան հատիկները  կարճ  են ու սպիտակ, այնքան փափուկ  են  և շատ ջուր […]

Ավելին

Սիսեռի էլիքսիր սորտի մշակության ագրոտեխնիկան

Սիսեռի /cicer arietinumi/ մշակությունը Հայաստանում ունի վաղեմի պատմություն: Պատմական տեղեկություններով այս մշակաբույսը համարվում է ոչ միայն սննդամթերք, այլ նաև որպես դեղաբույս: Միջնադարյան բժշկապետերը սիսեռի բույսերի վրա գիշերվա ընթացքում կուտակված ցողը հավաքում և օգտագործում էին այրվածքների բուժման նպատակով: Սիսեռը աչքի է ընկնում սպիտակուցների բարձր պարունակությամբ /մինչև 32%/, A1, B1, B2, B6 վիտամիններով: Լինելով բակլազգի` արմատների հետ […]

Ավելին

Արևելյան խուրմայի մշակությունը

Երեսունական թվականներից աճում և պտղաբերում է Իջևանի շրջանում, իսկ հետագայում սկսել են մշակել նաև Նոյեմբերյանի, Թումանյանի, Շամշադինի և Զանգեզուրի գոտու շրջաններում, ներկայումս նաև Արագածոտնի մարզի նախալեռնային գոտու /Աշտարակի տարածաշրջան/ ցածրադիր համայնքներում, որտեղ նորմալ ոռոգման ու խնամքի պայմաններում ամեն տարի ապահովում է բարձր բերքատվություն:   Մեր հանրապետությունում աճող մերձարևադարձային կուլտուրաներից ամենացրտադիմացկունն է: Ուժեղ աճող, տերևաթափ ծառատեսակ […]

Ավելին

Անփուշ մորենի

Մոշենին վադազգիների ընտանիքի Rubus ցեղի Eubetus ենթացեղի բույս է: Բազմամյա արմատային համակարգով, երկամյա և միամյա վերերկրյա մասերով չորադիմացկուն կիսաթուփ է: Ծաղիկները երկսեռ են` սպիտակ, հազվագյուտ` նաև վարդագույն: Ծաղկաբույլը կարճ ողկույզ է, տերևները բարդ` 3-ից 5 տերևիկներով, պտուղը հյութալի հատապտուղ է, հիմնականում սև գույնի, երբեմն կարմիր կամ դեղին: Պտուղները պարունակում են շաքարներ, օրգանական թթուներ, դաբաղանյութեր, ինչպես […]

Ավելին

Պտղատու կուլտուրաների բազմացումը աչքապատվաստով

Աչքապատվաստը կատարում են ամառային խիստ շոգերից հետո` բույսերի երկրորդ հյութաշարժության ժամանակ, երբ պատվաստակալի կեղևը հեշտ է բաժանվում բնափայտից և աչքի (բողբոջի) բացվելու վտանգը անցած է լինում:   Սա լինում է նախալեռնային և լեռնային շրջաններում հուլիսի վերջից օգոստոսի վերջերը,իսկ ցածրադիր շրջաններում մոտավորապես օգոստոսի առաջին տասնօրյակից մինչև սեպտեմբերի կեսերը, բայց կարելի է նաև մի քիչ ավելի շուտ […]

Ավելին

Պահեստարաններում կարտոֆիլի առավել հաճախ հանդիպող հիվանդությունների նկարագրությունը եվ պայքարի միջոցները

2014-03-30

Կարտոֆիլի համատարած բերքահավաքից հետո գյուղացիական տնտեսությունների մտահոգությունը բերքի անկորուստ պահպանումն է: Սույն հրապարակումը ներկայացնում է բերքի պահպանման ժամանակ ի հայտ եկող հիվանդությունները: Կարտոֆիլի պահեստներում, պահպանման ընթացքում պալարների վրա արտահայտվում եւ զարգանում են բազմաթիվ հիվանդություններ, որոնք հիմնականում դաշտային պայմաններում հիվանդությունների դեմ անբավարար և ոչ ճիշտ պայքարի հետևանքն են: Դրանք են` 1. Ֆիտոֆտորոզային փտում: Հատկապես ուժեղ է […]

Ավելին

Գետնախնձորն արժեքավոր մշակաբույս

Կան վաղուց հայտնի, սակայն անիրավի մոռացված մշակաբույսեր, որոնք միավոր տարածությունից, անհամեմատ քիչ ծախսումներով, կարող են ավելի բարձր բերք տալ, քան բազմաթիվ այլ մշակաբույսեր: Այդպիսի մշակաբույսերի թվին են դասվում գետնախնձորը, դրա և արևածաղկի հիբրիդ` գետնախնձորաարևածաղիկը:   Հյուսիսամերիկյան ծագում ունեցող այս հնագույն մշակաբույսը Հայաստանում թեև հայտնի է անհիշելի ժամանակներից, բայց գրեթե չի մշակվում: Այսօր էլ, անգամ հարթավայրայինից […]

Ավելին

Հղի կովերի և երինջների կերակրումն ու խնամքը

2014-03-28

Հայաստանի Հանրապետությունում կովերի ծինն ընթանում է առավելապես փետրվար-ապրիլ ամիսներին:    Հղի կովերի լիարժեք կերակրումը և լավ խնամքն ապահովում են պտղի նորմալ զարգացումն արգանդում, իսկ ծնելուց հետո` կովի բարձր կաթնատվությունը:   Հղի կովերին պետք է ցամաքեցնել (կթելը դադարեցնել) ծնելուց շուրջ 60 օր առաջ: Այդ ժամանակաշրջանում, որը կոչվում է ցամաքի շրջան, հարկավոր է, որպեսզի կովը հանգստանա, օրգանիզմում […]

Ավելին

Գինիների պատրաստման տեխնոլոգիա

Սեղանի սպիտակ անապակ գինու պատրաստման տեխնոլոգիա   Համաձայն ներկայիս պատկերացումների, գինու արտադրությունը ներառում է երկու հիմնական փուլեր` տվյալ արտադրության պահանջներին բավարարող բարձրորակ խաղողի ստացում և տվյալ խաղողից գինու պատրաստում: Խաղողի գինին ստացվում է խաղողի քաղցուի մեջ պարունակվող շաքարի լրիվ կամ մասնակի սպիրտային խմորման արդյունքում և պարունակում է 9 – 20 ծավալային % սպիրտ: Սեղանի բնական […]

Ավելին

Բանջարեղենի մշակությունը ջերմատներում

Մեր հանրապետության աշխարհագրական դիրքը և կլիմայական պայմանները բավականին նպաստավոր են ջերմատներում բանջարային բույսերի լիարժեք մշակության և բարձր բերքի ստացման համար:   Հայաստանում` ըստ կառուցվածքային առանձնահատկությունների, կան երկու տիպի անգարային (երկթեք) և բլոկային (բազմաթեք) ջերմատներ:   Ըստ օգտագործման ժամանակաշրջանի` ջերմատները լինում են ձմեռային (ջեռուցվող), որոնց շահագործումը տարվում է կլոր տարին և գարնանային, որոնք շահագործվում են վաղ […]

Ավելին

Միջտնտեսային եվ ներտնտեսային ջրօգտագործման ավտոմատ կառավարման համակարգի մշակում եվ ներդրում ոռոգելի երկրագործության պայմաններում

Հանրապետության ջրային պաշարների շուրջ 68 %-ն օգտագործվում է ոռոգման նպատակով, իսկ 32 %-ը` կոմունալ-կենցաղային, արդյունաբերական ջրամատակարարման, ձկնարդյունաբերության ոլորտներում: Ուսումնասիրությունները միջտնտեսային և ներտնտեսային ոռոգման բնագավառում ցույց են տալիս, որ ոռոգման ջրի օգտագործման օգտակար գործակիցը տատանվում է 0,47 – 0,62-ի տիրույթում, արդյունքում` 1989թ. համեմատությամբ, 2011թ.-ին ոռոգելի հողերի մակերեսը կրճատվել է ավելի քան 29,7 %-ով:   Հանրապետությունում ոռոգման […]

Ավելին